Η Mastercard δείχνει το μέλλον: AI agents που ψωνίζουν και πληρώνουν αντί για εμάς
Φανταστείτε να μην χρειάζεται να ανοίξετε ποτέ ξανά ένα e-shop, να συγκρίνετε τιμές ή να πληκτρολογήσετε τα στοιχεία της κάρτας σας. Ένας AI agent κάνει τα πάντα για λογαριασμό σας, από την αναζήτηση μέχρι την ολοκλήρωση της αγοράς. Αυτό ακριβώς παρουσίασε η Mastercard σε πρόσφατο demo, ανοίγοντας τη συζήτηση για μια νέα εποχή στο ηλεκτρονικό εμπόριο.
Κατά τη διάρκεια του India AI Impact Summit 2026, η εταιρεία πραγματοποίησε αυτό που χαρακτήρισε ως την πρώτη πλήρως αυθεντικοποιημένη συναλλαγή "agentic commerce". Ένας AI agent εντόπισε προϊόν, αξιολόγησε τον ιστότοπο και ολοκλήρωσε την αγορά χρησιμοποιώντας αποθηκευμένα στοιχεία πληρωμής. Χωρίς ο χρήστης να ανοίξει εφαρμογή, χωρίς να πληκτρολογήσει κάτι. Η συναλλαγή έγινε μέσα σε ασφαλές πλαίσιο που επαληθεύει τόσο τον χρήστη όσο και τον agent που ενεργεί εκ μέρους του.
Από το one-click checkout στην πλήρη αυτονομία
Τα τελευταία χρόνια, οι ψηφιακές πληρωμές εξελίσσονταν με στόχο να μειώσουν τα βήματα για τον χρήστη. Αποθηκευμένες κάρτες, tokenisation (αντικατάσταση ευαίσθητων δεδομένων με μοναδικούς κωδικούς), αγορές με ένα κλικ. Το agentic commerce πάει ένα βήμα παραπέρα. Δεν βοηθάει τον χρήστη να ολοκληρώσει μια αγορά. Την ολοκληρώνει μόνο του.
Η λογική είναι απλή: ο χρήστης ορίζει κανόνες (π.χ. μηνιαίο όριο δαπανών, επιτρεπόμενα καταστήματα, κατηγορίες προϊόντων) και ο AI agent αναλαμβάνει δράση μέσα σε αυτά τα πλαίσια. Το checkout σταματά να είναι μια ενέργεια που κάνει ο άνθρωπος και γίνεται μια διαδικασία που τρέχει στο background.
Τι αλλάζει για τις επιχειρήσεις
Αν αυτό το μοντέλο ωριμάσει, οι επιπτώσεις για τις επιχειρήσεις θα είναι σημαντικές. Σκεφτείτε ένα τμήμα προμηθειών που χρησιμοποιεί AI agent για να παραγγέλνει αναλώσιμα γραφείου ή πρώτες ύλες αυτόματα. Η ταχύτητα αυξάνεται, αλλά ταυτόχρονα χρειάζονται νέοι κανόνες.
Ποιος εγκρίνει μια αγορά που έκανε λογισμικό; Πώς ελέγχεται η αλυσίδα εγκρίσεων; Αν κάτι πάει στραβά, ποιος φέρει την ευθύνη; Τα οικονομικά τμήματα θα πρέπει να ξαναγράψουν πολιτικές που σχεδιάστηκαν με βάση την ανθρώπινη απόφαση. Τώρα ο "αγοραστής" μπορεί να είναι ένα πρόγραμμα.
Για τις ελληνικές επιχειρήσεις, ειδικά στο B2B, αυτό μπορεί να ακούγεται μακρινό. Αλλά σκεφτείτε πόσο γρήγορα μπήκε το contactless στην καθημερινότητά μας. Η προετοιμασία σε επίπεδο υποδομών και εσωτερικών διαδικασιών δεν βλάπτει ποτέ.
Τα e-shops πρέπει να μιλήσουν τη γλώσσα των μηχανών
Αν οι AI agents αρχίσουν να αγοράζουν αντί για τους ανθρώπους, τα ηλεκτρονικά καταστήματα δεν μπορούν να βασίζονται μόνο σε ωραίες φωτογραφίες και ελκυστικά banners. Οι agents δεν "βλέπουν" σελίδες. Χρειάζονται δομημένα δεδομένα μέσω APIs: ακριβείς τιμές, διαθεσιμότητα αποθέματος σε πραγματικό χρόνο, σαφείς πολιτικές επιστροφών.
Αυτό αλλάζει και τον ανταγωνισμό. Ένας AI agent που συγκρίνει δεκάδες καταστήματα σε δευτερόλεπτα θα φιλτράρει αμέσως εκείνα με ασαφή τιμολόγηση ή κρυφές χρεώσεις. Τα e-shops με καθαρά, μηχαναγνώσιμα δεδομένα θα κερδίζουν. Τα υπόλοιπα δεν θα εμφανίζονται καν στις επιλογές.
Για τα ελληνικά e-shops, αυτό σημαίνει ότι η επένδυση σε σωστά δομημένους καταλόγους προϊόντων και ανοιχτά APIs δεν είναι πολυτέλεια. Είναι πιθανή προϋπόθεση επιβίωσης στο εμπόριο της επόμενης δεκαετίας.
Νέοι κίνδυνοι στο τοπίο ασφαλείας
Η ευκολία φέρνει πάντα νέα ρίσκα. Ένας παραβιασμένος AI agent με εξουσιοδότηση πληρωμής θα μπορούσε να εκτελέσει δεκάδες αγορές πριν εντοπιστεί. Τα σημερινά συστήματα ανίχνευσης απάτης αναζητούν ασυνήθιστη ανθρώπινη συμπεριφορά. Πώς θα ξεχωρίσουν μια νόμιμη αυτοματοποιημένη αγορά από μια κακόβουλη;
Η ίδια η Mastercard παραδέχτηκε ότι η ευρύτερη ανάπτυξη εξαρτάται από ρυθμιστικές εγκρίσεις. Τα κανονιστικά πλαίσια για πληρωμές που ξεκινούν από AI δεν έχουν ακόμα διαμορφωθεί. Στην Ευρώπη, όπου ο κανονισμός PSD2 απαιτεί ισχυρή ταυτοποίηση πελάτη, η ενσωμάτωση AI agents στη διαδικασία πληρωμής θα χρειαστεί σοβαρές προσαρμογές.
Για τις επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν ήδη AI εσωτερικά, τα ίδια ερωτήματα ισχύουν. Ένας AI agent ενσωματωμένος σε ERP σύστημα μπορεί να επιταχύνει τις προμήθειες, αλλά διευρύνει και την επιφάνεια επίθεσης. Αυστηρά όρια δαπανών, πολυεπίπεδοι έλεγχοι πρόσβασης και αρχεία καταγραφής κάθε αυτοματοποιημένης ενέργειας γίνονται απαραίτητα.
Η κούρσα πίσω από τις πληρωμές
Η Mastercard δεν είναι μόνη σε αυτό τον δρόμο. Σε ολόκληρο τον κλάδο πληρωμών, εταιρείες δοκιμάζουν τρόπους ενσωμάτωσης συναλλαγών σε AI εργαλεία και ψηφιακούς βοηθούς. Ο πραγματικός ανταγωνισμός δεν αφορά ποιος θα φτιάξει τον καλύτερο AI shopping assistant. Αφορά ποιος θα ελέγξει τα συστήματα αυθεντικοποίησης που κάνουν αυτά τα εργαλεία αρκετά ασφαλή για χρηματοοικονομική χρήση.
Η παραδοσιακή ταυτοποίηση υποθέτει ότι κάποιος άνθρωπος είναι παρών: πληκτρολογεί κωδικό, εγκρίνει ειδοποίηση στο κινητό. Το agentic commerce υποθέτει το αντίθετο. Ο χρήστης μπορεί να κοιμάται όταν ο agent ολοκληρώνει μια αγορά. Τα συστήματα ταυτότητας πρέπει λοιπόν να επαληθεύουν δύο πράγματα ταυτόχρονα: τη συγκατάθεση του κατόχου λογαριασμού και την εξουσιοδότηση του agent τη στιγμή της συναλλαγής.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη
Το demo της Mastercard δεν σημαίνει ότι αύριο θα αγοράζουν AI agents τα ψώνια μας. Ήταν ελεγχόμενη επίδειξη, όχι εμπορικό λανσάρισμα. Όμως δείχνει ξεκάθαρα προς τα πού κινείται η αγορά. Τα AI συστήματα μετακινούνται σταδιακά από συμβουλευτικούς ρόλους ("σας προτείνω αυτό το προϊόν") σε λειτουργικούς ("αγόρασα αυτό το προϊόν για εσάς").
Η πιο ορατή αλλαγή μπορεί τελικά να είναι ότι το checkout, όπως το ξέρουμε, θα εξαφανιστεί ως ξεχωριστό βήμα. Αντί να επισκέπτεστε ένα site και να πληρώνετε, θα ορίζετε κανόνες και το λογισμικό σας θα αναλαμβάνει τα υπόλοιπα. Για τις ελληνικές επιχειρήσεις, το μήνυμα είναι πρακτικό: ετοιμάστε τις ψη
